Wat te doen tegen hyperpigmentatie?

2023-12-07 Cathy Molenaar
Wat te doen tegen hyperpigmentatie?

Heb je ooit gemerkt dat er bruine vlekken in je gezicht of verkleuringen van de huid verschijnen? Deze kunnen veroorzaakt worden door verschillende factoren, waaronder blootstelling aan de zon, medicijngebruik, hormoonschommelingen, acne, ontstekingen, huidveroudering, te heftige peelings en meer. Laten we dieper ingaan op deze vlekjes en hoe je ermee om kunt gaan.

Wat is hyperpigmentatie?

Hyperpigmentatie is een aandoening waarbij bepaalde delen van de huid donkerder worden dan de omliggende huid. Dit gebeurt doordat er meer pigment (melanine aanmaak) is dan normaal. Dit is vaak als reactie op triggers zoals zonlicht, ontstekingen, hormonale veranderingen of huidbeschadigingen door verkeerd gebruik van cosmetica met een verkleurde huid als resultaat. Maar ook bij normale huidveroudering kunnen vlekjes in het gezicht ontstaan.

Hyperpigmentatie oorzaken

Er zijn verschillende soorten hyperpigmentatie met verschillende oorzaken. 

Pigmentvlekken door zon

Langdurige blootstelling aan de zon kan leiden tot opeenhoping van pigment, wat resulteert in donkere vlekken op de huid, vooral op het voorhoofd, wangen en neus. Lees hier 10 tips om veilig te zonnen.

Postinflammatoire hyperpigmentatie (PIH)

Dit ontstaat na ontstekingen, zoals acne of huidirritaties, en laat vaak donkere vlekken achter op de plekken waar de ontsteking heeft plaatsgevonden.

Hyperpigmentatie bij donkere huid

Bij mensen met een donkerdere huidskleur zijn de vlekken vaak intenser en kunnen ze moeilijker te behandelen zijn.

Hyperpigmentatie bij zwangerschap

Vooral tijdens het 2e en 3e trimester kunnen onder invloed van hormonen pigmentvlekken ontstaan. Dit wordt ook wel een zwangerschapsmasker genoemd, omdat het zich vaak concentreert op voorhoofd, bovenlip en wangen.

Hormonale pigmentvlekken

Het gebruik van bijvoorbeeld een anticonceptiepil kan pigmentvlekken tot gevolg hebben. Dan is er sprake van  melasma in het gezicht. Melasma is een pigmentvlek ontstaan door hormoonverandering. Een pigmentvlek, veroorzaakt door de pil, blijft vaak na het stoppen met de pil zichtbaar.

Pigmentvlekken peeling

De afgelopen decennia zijn er veel heftige peelings voor thuisgebruik op de markt gebracht met hoge % BHA en AHA of glycol. In eerste instantie kan het lijken dat de huid ervan opknapt, maar bij langdurig gebruik is het mogelijk dat er juist door deze peelings meer pigmentatie ontstaat. De huid is tot diep in de huid beschadigd en niet goed hersteld. Dit kan ontstaan als bijvoorbeeld de instructies (uit de zon blijven) niet goed worden opgevolgd. Volg altijd de instructies van huidspecialisten of gebruiksaanwijzing.

Een milde peeling kan helpen bij het minder zichtbaar maken van pigmentvlekjes. 

Probeer de Food for Skin Apple Peeling, een milde fruitzuurpeeling. 

Pigmentvlekjes bij ouder worden

Ouderdomsvlekken ontstaan als gevolg van huidveroudering. Hoe ouder je wordt, hoe meer vlekken je krijgt. Ook speelt erfelijkheid een rol. Sommige mensen krijgen ouderdomsvlekken al op relatief jongere leeftijd, omdat het ontstaan ervan in de genen ligt.

Pigmentvlekken door zon 

Tot slot is zonblootstelling een belangrijke factor. Hoe meer zonlicht je huid heeft gezien, hoe meer en hoe vroeger in je leven ouderdomsvlekken zullen verschijnen.

Er zijn 4 soorten ouderdomsvlekken:

1. Zonnevlekjes huid. Lentigo solaris (levervlekken)

Deze ouderdomsvlekken zijn de meest voorkomende en de meest bekende. Ze staan bekend onder de namen “levervlekken” of “zonnevlekken”.

2. Verruca seborrhoica (ouderdomswratten)

Deze ouderdomsvlekken zijn meestal wratachtig of bloemkoolvormig en kunnen soms grote afmetingen aannemen tot wel enkele centimeters in doorsnede. Sommige ouderdomswratten zijn echter afgeplat en licht of donkerbruin van kleur en lijken dan ook heel sterk op levervlekken of zelfs op gewone moedervlekken.

3. Seniele angiomen (bloedblaartjes, ruby spots)

Deze ouderdomsvlekken zijn in tegenstelling tot levervlekken en ouderdomswratten niet  bruin maar rood of paars van kleur. Ze staan ook bekend als bloedblaartjes. De Engelse termen zijn ruby spots of cherry spots genoemd naar de kleur. Ook deze vlekken zijn volkomen onschuldig.

4. Idopathische guttate hypomelanose (witte ouderdomsvlekken)

Een moeilijke benaming maar ze staan beter bekend als “witte ouderdomsvlekken”. Behalve donkere ouderdomsvlekken heb je dus ook lichte of witte ouderdomsvlekken. We zien hierbij witte ronde vlekjes ongeveer 3- 8 mm  op voornamelijk armen en benen en aan andere zonblootgestelde delen zoals decollete. Opvallend aan deze witte ronde vlekjes is dat ze nooit samenvloeien tot grotere vlekken. 

Gaan pigmentvlekken vanzelf weg?

Als je eenmaal deze vlekjes hebt, is het zeer moeilijk om er compleet af te komen, omdat de verstoring van pigment diep in de huid plaatsvindt. Het is dus beter om pigmentvlekken te voorkomen.

Hyperpigmentatie behandelen

Hoewel het moeilijk is om helemaal van de hyperpigmentatie in je gezicht af te komen, hier wel wat tips om het te verminderen. 

Belangrijk: Bij twijfel wat het precies voor vlekjes zijn, raadpleeg altijd een arts. Het is helaas mogelijk dat het geen onschuldige vlekjes zijn, maar een vorm van huidkanker.

Als je zeker weet dat het geen huidkanker is, zijn er verschillende manieren om hyperpigmentatie aan te pakken en te verminderen.

1. Smeren met SPF: Het beschermen van je huid tegen de zon is essentieel om verdere pigmentatie te voorkomen. Gebruik op alle zonnige dagen een goede, natuurlijke zonnebrandcrème met een minimaal SPF30 die zowel tegen UVA als UVB beschermt, zoals de Food for Skin SPF30.

2. Draag een hoed: De zon zorgt ervoor dat de hyperpigmentatie donkerder wordt, dus voorkom direct zonlicht in je gezicht om de vlekken niet donkerder te laten worden.

3. Topische behandelingen: hyperpigmentatie creme en hyperpigmentatie serums die ingrediënten zoals retinoïden, vitamine C, glycolzuur of niacinamide bevatten, kunnen helpen bij het vervagen van pigmentvlekken. Alle producten van Food for Skin bevatten vitamine C.

4. Medische behandelingen: voor zeer ernstige gevallen zijn er behandelingen zoals chemische peelings, lasertherapie en microdermabrasie die door dermatologen kunnen worden aanbevolen. Let op dat je dit echt doet bij een goed instituut omdat deze behandeling juist ook weer voor hyperpigmentatie kan zorgen als het niet goed wordt uitgevoerd en de nazorg niet juist wordt opgevolgd (bijvoorbeeld 2 maanden volledig uit de zon blijven na behandeling).

Wat te doen tegen pigmentvlekken? Tips voor dagelijkse verzorging

1. Reinig je gezicht regelmatig met een milde reiniger (liefst zonder schuim!) om onzuiverheden te verwijderen en je huid gezond te houden. Bijvoorbeeld met de Carrot Cleanser.

2. Gebruik super milde producten die de huid niet irriteren, vooral als je gevoeligheid of acne hebt. 

3. Gebruik op alle zonnige dagen een milde SPF met UVA factor 30 én UVB bescherming en smeer regelmatig in wanneer je buiten bent. Bijvoorbeeld de SPF30 van Food for Skin.

4. Raadpleeg een dermatoloog voor advies op maat en een behandeling die het beste past bij jouw huidtype en de ernst van de pigmentatie.

Gebruik twee keer per week een milde peeling

Conclusie wat helpt tegen hyperpigmentatie

Hyperpigmentatie kan een uitdaging zijn, maar met de juiste zorg, bescherming tegen de zon en passende behandelingen, is het mogelijk om de vlekken te verminderen en de huid te  laten herstellen.

Vergeet niet: het is belangrijk om geduldig te zijn, aangezien het verminderen van pigmentatie een geleidelijk proces is. En onthoud dat een gezonde levensstijl en goede huidverzorging de basis vormen voor een sterke en stralende huid, ongeacht je leeftijd.

Keep shining!

Veelgestelde vragen over hyperpigmentatie

Wat is hyperpigmentatie en hoe ontstaat het?

Hyperpigmentatie betekent dat bepaalde delen van de huid donkerder worden doordat de huid plaatselijk meer melanine, oftewel pigment, aanmaakt. Dit kan verschillende oorzaken hebben. Denk aan blootstelling aan de zon, hormonale veranderingen, huidveroudering of ontstekingen en huidbeschadiging, bijvoorbeeld na acne. Ook irritatie van de huid kan postinflammatoire hyperpigmentatie veroorzaken. Zonlicht kan bestaande pigmentvlekken vervolgens donkerder maken, waardoor goede zonbescherming belangrijk is om nieuwe pigmentatie zoveel mogelijk te voorkomen

Wat zijn de beste ingrediënten voor huidverlichting bij donkere vlekken?

Met huidverlichting bedoelen we hier het verminderen van donkere pigmentvlekken, niet het lichter maken van je natuurlijke huidskleur. Ingrediënten zoals vitamine C, niacinamide, azelaïnezuur, retinoïden en AHA's, zoals glycolzuur, kunnen helpen om hyperpigmentatie en donkere vlekken minder zichtbaar te maken. Welke werkstof het beste werkt, hangt af van de oorzaak en diepte van de pigmentatie.

Een milde exfoliant met AHA's kan bijvoorbeeld helpen om dode huidcellen te verwijderen en pigmentvlekjes geleidelijk minder zichtbaar te maken. De Food for Skin Apple Peeling bevat ongeveer 5% natuurlijke AHA's en is ontwikkeld voor milde exfoliatie. Combineer dit altijd met minimaal SPF30 overdag, omdat zonlicht pigmentvlekken opnieuw kan versterken.

Welke crèmes helpen tegen pigmentvlekken in het gezicht?

Een crème tegen pigmentvlekken werkt vooral wanneer deze ingrediënten bevat die aantoonbaar invloed hebben op pigmentatie, zoals vitamine C, niacinamide, azelaïnezuur of retinoïden. Bij hardnekkige pigmentvlekken of melasma kan een dermatoloog sterkere behandelingen adviseren. Minstens zo belangrijk is dagelijkse zonbescherming met minimaal SPF30 en goede UVA- en UVB-bescherming. Een gewone voedende gezichtscrème kan de huidbarrière ondersteunen, maar verwijdert pigmentvlekken niet zomaar. Bij Food for Skin adviseren we daarom een milde routine: reinigen, voeden en beschermen, eventueel aangevuld met de Apple Peeling, en overdag altijd de SPF30 om te voorkomen dat pigmentvlekken door de zon donkerder worden.

Wat is de oorzaak van hyperpigmentatie?

Hyperpigmentatie ontstaat wanneer de huid plaatselijk meer melanine, oftewel pigment, aanmaakt. Dit kan verschillende oorzaken hebben, zoals blootstelling aan de zon, hormonale veranderingen, huidveroudering, acne, ontstekingen of huidbeschadiging. Zonlicht kan bestaande pigmentvlekken bovendien donkerder maken.

Kan je zelf pigmentvlekken verwijderen?

Pigmentvlekken volledig zelf verwijderen is lastig, maar je kunt ze soms wel minder zichtbaar maken. Dagelijkse zonbescherming met minimaal SPF30 is daarbij belangrijk. Daarnaast kunnen ingrediënten zoals vitamine C, niacinamide, retinoïden en AHA's helpen. Een milde exfoliant, zoals de Apple Peeling met natuurlijke AHA's, kan helpen om pigmentvlekjes geleidelijk minder zichtbaar te maken.

Wat is het beste middel tegen pigmentvlekken?

Er bestaat niet één middel dat alle pigmentvlekken verwijdert. De beste aanpak hangt af van de oorzaak van de pigmentatie, maar goede zonbescherming vormt vrijwel altijd de basis. Gebruik daarom dagelijks een breedspectrum zonnebrand met minimaal SPF30, en combineer dit eventueel met geschikte werkstoffen of een milde peeling. Blijf na het gebruik van de peeling goed uit de zon, en smeer je goed in.

Kan baking soda pigmentvlekken verlichten?

Baking soda is geen bewezen behandeling tegen pigmentvlekken en kan de huid juist irriteren. Dat is extra ongunstig bij hyperpigmentatie, omdat huidirritatie en ontstekingen nieuwe of donkerdere pigmentvlekken kunnen veroorzaken. Kies daarom liever voor bewezen ingrediënten en bescherm je huid goed tegen de zon.

Hoe krijg ik hyperpigmentatie weg?

Hyperpigmentatie verdwijnt niet altijd volledig, maar pigmentvlekken kunnen na verloop van tijd minder zichtbaar worden. Bescherm je huid dagelijks met minimaal SPF30, vermijd onnodige huidirritatie en kies voor milde producten. De Apple Peeling kan twee keer per week worden gebruikt voor milde exfoliatie. Bij hardnekkige of veranderende pigmentvlekken kun je het beste een dermatoloog raadplegen.

Cathy Molenaar, co-founder Food for Skin

Over de auteur

Geschreven door Cathy co-founder Food for Skin.

Ik ben 30 jaar werkzaam geweest als huidspecialist met een eigen salon. Vanuit Food for Skin schrijf ik over ingrediënten en skincare, met als doel een genuanceerd en volledig beeld te geven. Mijn focus ligt op het uitleggen van wat wel en niet werkt, zodat jij op basis van goede informatie zelf weloverwogen keuzes kunt maken.

Benieuwd geworden? Start met onze basisroutine